Wat mag je als huisdier houden

De basis: Wetgeving en algemene regels
In Nederland kijken we voor de regels rondom huisdieren vooral naar de Wet dieren. Deze wet beschermt dieren tegen onnodig leed. Maar naast deze algemene wetgeving, spelen provinciale en gemeentelijke verordeningen een grote rol. Wat in de ene gemeente prima is, kan in de buurgemeente beperkingen kennen. Het is dus altijd raadzaam om bij jouw eigen gemeente te controleren welke lokale regels gelden voor het houden van bepaalde diersoorten.
Voor de meeste alledaagse huisdieren, zoals honden, katten, cavia’s, hamsters en parkieten, zijn er gelukkig weinig tot geen beperkingen, mits je zorgt voor goede huisvesting en verzorging. Je bent verplicht om het dier de juiste leefomgeving te bieden. Dit betekent voldoende ruimte, de juiste voeding en sociale interactie als de soort dat nodig heeft. Het welzijn van jouw nieuwe huisgenoot staat altijd voorop.
Honden en katten: De vaste gezichten
Honden en katten zijn de populairste gezelschapsdieren. Voor deze dieren gelden specifieke regels. Denk bijvoorbeeld aan de identificatie en registratie van honden. Sinds 1 april 2013 moeten alle pups en geïmporteerde honden gechipt en geregistreerd zijn. Dit helpt enorm bij vermissing en het bestrijden van onverantwoord fokken.
Ook zijn er vaak regels rondom het aantal dieren dat je mag houden. Sommige gemeenten beperken het maximale aantal honden of katten per adres. Controleer dit dus altijd, zeker als je overweegt meer dan twee of drie dieren te houden. Het voorkomen van overlast, zoals geblaf of zwerfvuil, is een belangrijk punt waar gemeenten op letten.
Exotische dieren en de lijst met verboden soorten
Hier wordt het interessant, en soms complex. Als je droomt van een minder alledaags huisdier, zoals een slang, een grote vogel of een exotische hagedis, dan kom je snel bij de CITES-verdragen en nationale lijsten terecht. Het doel is het beschermen van bedreigde diersoorten en het voorkomen van de handel in zieke of ongeschikte dieren.
Nederland hanteert lijsten met dieren die je absoluut niet zomaar mag houden. Dit zijn vaak dieren die een gevaar vormen voor de openbare veiligheid of het milieu, of dieren waarvan het onmogelijk is om ze goed te verzorgen in een thuissituatie. De regelgeving rond exotische huisdieren in Nederland is streng. Zo zijn bepaalde giftige spinnen of grote roofdieren strikt verboden.
Zoogdieren die speciale aandacht vragen
Sommige zoogdieren lijken misschien onschuldig, maar vereisen specifieke vergunningen of zijn simpelweg niet toegestaan. Denk aan primaten, zoals apen. Het houden van primaten is in Nederland onder zeer strikte voorwaarden toegestaan, vaak alleen voor geregistreerde organisaties. Voor de gewone burger is het vrijwel onmogelijk om een aap legaal als huisdier te houden.
Ook vleermuizen en sommige soorten marterachtigen vallen onder strikte bescherming. Als je geïnteresseerd bent in het houden van een klein exotisch zoogdier, zoals een fret (wat in veel gebieden wel mag), of een bijzondere knaagdierachtige, controleer dan altijd of deze op de positieve of negatieve lijst staat van jouw provincie.
VIDEO: Wat is er mis met papegaaien als huisdier? | LUBACH
Aanbevolen leesvoer
Begrijp Wat mag je als huisdier houden beter door deze verzameling van artikelen.
• Welke dieren mag ik als huisdier houden? | Huisdieren houden …
• Mag je een capibara als huisdier houden? : r/capybara
Reptielen en amfibieën: Eisen aan huisvesting
Reptielen en amfibieën zijn populaire, maar veeleisende huisdieren. De wetgeving richt zich hier vaak op de bescherming van in het wild levende soorten en de bestrijding van invasieve exoten. Veel reptielen vallen onder het CITES-verdrag. Als je een CITES-dier aanschaft, zoals een bepaalde soort gekko of schildpad, heb je een aankoopbewijs en soms zelfs een EU-certificaat nodig. Dit bewijst dat het dier legaal is verkregen.
Wat veel mensen vergeten: de temperatuur, luchtvochtigheid en UV-lichtbehoefte van deze dieren zijn zeer specifiek. Het niet bieden van de juiste terrariumomstandigheden wordt gezien als dierenmishandeling. Voordat je een leguaan of boa constrictor overweegt, verdiep je in de optimale terrariumtemperatuur voor beginners. De investering in een goed ingericht verblijf is essentieel.
Vogels en gevogelte
De meeste kooivogels, zoals kanaries en valkparkieten, zijn geen probleem. Maar ook hier zijn uitzonderingen. Sommige vogelsoorten zijn beschermd. Denk aan inheemse roofvogels of uilen. Het houden van deze vogels is verboden, tenzij je een gespecialiseerde vergunning hebt.
Voor wat grotere of meer exotische vogels, zoals papegaaien, moet je rekening houden met het feit dat ze veel geluid maken. Hoewel de wet het houden niet verbiedt, kunnen burenruzies over geluidsoverlast wel leiden tot ingrijpen door de gemeente. Overweeg altijd de geluidsintensiteit van een vogelsoort voordat je deze aanschaft.
Wilde dieren vs. huisdieren
Een cruciaal onderscheid dat je altijd in gedachten moet houden, is het verschil tussen een dier dat geschikt is als huisdier en een dier dat van nature wild is en in het wild thuishoort. Je mag geen in het wild levende dieren uit de Nederlandse natuur vangen en als huisdier houden. Dit is vrijwel altijd illegaal en schadelijk voor de lokale ecologie. Meer informatie over welke dieren je specifiek niet mag houden, vind je in ons artikel over verboden huisdieren in Nederland. Voor een overzicht van toegestane huisdieren kun je de tips en regels voor geschikte huisdieren raadplegen.
Dieren die je koopt, moeten altijd afkomstig zijn van een legale, betrouwbare bron. Controleer of de kweker geregistreerd is en of de dieren gezond zijn. Dit voorkomt dat je onbedoeld deel wordt van illegale handel in bedreigde diersoorten, ook wel bekend als de illegale handel in exotische huisdieren.
Wat als je verhuist of op vakantie gaat?
Denk niet alleen aan de aanschaf, maar ook aan de lange termijn. Je woonsituatie kan veranderen. Als je een appartement huurt, heb je bijna altijd toestemming van de verhuurder nodig, zelfs voor een simpele goudvis. Bij honden en katten kan dit expliciet in het huurcontract staan.
Voor sommige dieren moet je zelfs een vergunning hebben voor het vervoer. Als je met je exotische huisdier naar het buitenland gaat, moet je de CITES-documenten bij je hebben. Zonder deze papieren loop je het risico dat je dier in beslag wordt genomen bij de grens. Een goede voorbereiding op jouw internationaal reizen met een exotisch huisdier is dus noodzakelijk.
*
Veelgestelde vragen over huisdieren houden
Zijn er algemene regels voor het aantal huisdieren dat ik mag houden?
Voor de meest voorkomende huisdieren zoals katten en honden leggen sommige gemeenten een maximum aantal dieren per huishouden op. Voor andere dieren, zoals vogels of knaagdieren, zijn er zelden limieten, tenzij het gaat om hinder of het houden van beschermde soorten.
Moet ik een vergunning hebben voor het houden van een slang?
Dat hangt af van de slang. Voor veel veelvoorkomende boa’s en pythons is geen vergunning nodig, mits je de juiste verblijfseisen kunt garanderen. Echter, zeer grote of giftige slangen vereisen vrijwel altijd een speciale vergunning van de overheid en voldoen aan extreem strenge eisen.
Mag ik een dier uit het buitenland importeren als huisdier?
Ja, dat mag vaak wel, maar de regels zijn strikt. Voor CITES-dieren heb je de juiste documentatie nodig. Daarnaast gelden er voor dieren uit niet-EU-landen vaak quarantaineregels en gezondheidsverklaringen, vooral voor honden en katten, om de verspreiding van ziektes te voorkomen.